IsDB Raporu: Azerbaycan’da İslami Finans: Yeni Bir Çığır Açmak
IsDBI ve ITFC tarafından yayımlanan raporda, Azerbaycan’da İslami bankacılık varlıklarının 2035’e kadar 2,7 milyar dolara, sukuk ihraçlarının ise 1,5 milyar dolara ulaşabileceği öngörülüyor.
İslam Kalkınma Bankası Enstitüsü (IsDBI) ve Uluslararası İslami Ticaret Finans Kurumu (ITFC), Azerbaycan’ın İslami finans alanındaki potansiyelini ve gelişim yol haritasını ele alan “Azerbaycan’da İslami Finans: Yeni Bir Çığır Açmak” başlıklı raporu yayımladı.
Rapor, Azerbaycan’ın ekonomik çeşitlendirme hedefleri kapsamında İslami finansın ülke için önemli bir stratejik fırsat oluşturabileceğine dikkat çekiyor.
Azerbaycan’ın Müslüman nüfusu, yatırım yapılabilir seviyedeki kredi notu, devam eden düzenleyici reformları ve Avrupa, Orta Asya, Kafkasya ve Orta Doğu arasındaki stratejik konumu, İslami finans ekosisteminin geliştirilmesi açısından önemli avantajlar arasında gösteriliyor.
Rapor, 17 Haziran 2026’da Bakü’de düzenlenen 20. Küresel İslam Finans Forumu kapsamında yayımlandı.
İslami bankacılık varlıklarında 2,7 milyar dolarlık potansiyel
Raporda yer alan öngörülere göre Azerbaycan’daki İslami bankacılık varlıklarının 2035 yılına kadar yaklaşık 2,7 milyar dolara ulaşması bekleniyor.
İslami finansın gelişmesiyle birlikte yatırım seferberliği, ticaret finansmanı, finansal kapsayıcılık ve özel sektörün finansmana erişimi açısından yeni imkanların ortaya çıkabileceği değerlendiriliyor.
Bu kapsamda İslami finansın yalnızca alternatif bir finansman yöntemi olarak değil, Azerbaycan’ın ekonomik çeşitlendirme ve özel sektör gelişimi hedeflerini destekleyebilecek bir araç olarak konumlandırılması öne çıkıyor.
Sukuk piyasasında 1,5 milyar dolarlık ihraç öngörüsü
Raporda Azerbaycan’ın sukuk piyasasına ilişkin de önemli bir potansiyele işaret ediliyor.
Toplam sukuk ihraçlarının 2035 yılına kadar 1,5 milyar dolara ulaşabileceği öngörülüyor. Sukuk piyasasının geliştirilmesinin, özellikle altyapı yatırımları, özel sektör finansmanı ve uzun vadeli sermaye ihtiyacının karşılanması açısından yeni kaynaklar oluşturabileceği değerlendiriliyor.
Düzenleyici reformlar ve pilot ürünler ivme kazandırıyor
Azerbaycan Cumhuriyeti Merkez Bankası’nın (CBAR) düzenleyici deneme ortamı kapsamında pilot İslami bankacılık ürünlerinin piyasaya sunulması, ülkede İslami finans altyapısının oluşturulmasına yönelik adımların başında geliyor.
Raporda ayrıca devam eden yasal ve düzenleyici reformlara ve sukuk çerçevesinin geliştirilmesine yönelik teknik yardım çalışmalarına dikkat çekiliyor.
Bu gelişmelerin, Azerbaycan’da İslami finansın kurumsal ve hukuki altyapısının oluşturulmasına yönelik artan bir kamu ve kurumlararası bağlılığı gösterdiği belirtiliyor.
BDT bölgesinde İslami finans merkezi olma hedefi
Rapor, Azerbaycan’ın yalnızca kendi iç pazarındaki İslami finans ihtiyacına odaklanmak yerine, Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) bölgesinde önemli bir İslami finans merkezi haline gelebileceği değerlendirmesinde bulunuyor.
Ülkenin Orta Asya, Kafkasya, Türkiye, Orta Doğu ve Avrupa arasındaki konumu, bölgesel sermaye akışlarının geliştirilmesi ve sınır ötesi İslami finans işlemlerinin artırılması bakımından önemli bir avantaj olarak değerlendiriliyor.
Yol haritası beş temel alana odaklanıyor
Raporda Azerbaycan’ın İslami finans ekosistemini geliştirebilmesi için aşamalı bir kalkınma yol haritası ortaya konuluyor.
Bu yol haritasında;
- Düzenleyici reformların sürdürülmesi,
- İslami finans sektörünün geliştirilmesi,
- İnsan kaynağı ve kurumsal kapasitenin güçlendirilmesi,
- İslami finans konusunda farkındalığın artırılması,
- Azerbaycan’ın bölgesel konumunun güçlendirilmesi
temel öncelikler olarak öne çıkıyor.
IsDBI Genel Müdür Vekili Dr. Sami Al-Suwailem, Azerbaycan’ın güvenilir ve sürdürülebilir bir İslami finans ekosistemi geliştirmek için iyi bir konumda olduğunu belirterek raporun politika yapıcılar ve sektör paydaşları için yol gösterici bir referans olmasını umduklarını ifade etti.
ITFC CEO’su Adeeb Yousuf Al Aama ise İslami finansın Azerbaycan’da ticaret, yatırım ve özel sektör büyümesini desteklemede önemli bir rol oynayabileceğini belirtti.
Raporda ortaya konulan değerlendirmeler doğrultusunda Azerbaycan’ın önümüzdeki dönemde hukuki altyapısını güçlendirmesi, İslami finans ürünlerini çeşitlendirmesi ve bölgesel bağlantılarını kullanarak BDT coğrafyasında İslami finans için önemli merkezlerden biri haline gelmesi hedefleniyor.
Rapor, IsDBI web sitesinde şu adresten erişilebilir: https://isdbinstitute.org/product/islamic-finance-azerbaijan/
