ADFIMI nedir?
İslam Kalkınma Bankası (IsDB) üyesi ülkelerdeki ulusal kalkınma finans kuruluşlarını bir araya getiren ADFIMI, araştırma, eğitim, kapasite geliştirme ve uluslararası işbirliği faaliyetleriyle kalkınma finans kuruluşlarının etkinliğini artırmayı amaçlıyor.
Merkezi İstanbul’da bulunan kuruluşun yönetiminde Türkiye’den önemli finans kuruluşlarının yöneticileri de yer alıyor.
ADFIMI, İngilizce “Association of National Development Finance Institutions in Member Countries of the Islamic Development Bank” ifadesinin kısaltması olarak kullanılıyor.
Türkçe karşılığıyla İslam Kalkınma Bankası Üyesi Ülkelerdeki Ulusal Kalkınma Finans Kuruluşları Birliği, üye ülkelerde faaliyet gösteren kalkınma finans kuruluşları arasında işbirliğini geliştirmek amacıyla oluşturulmuş uluslararası bir kuruluş olarak faaliyet gösteriyor.
1986’da kuruldu, merkezi İstanbul’da
ADFIMI’nin kuruluş süreci, Mart 1986’da Amman’da gerçekleştirilen 11. İslam Kalkınma Bankası Guvernörler Toplantısı sırasında ulusal kalkınma finans kuruluşlarının temsilcilerinden oluşan geçici bir kurucu meclisin oluşturulmasıyla başladı.
Kuruluş, Eylül 1987’de İstanbul’da faaliyetlerine başladı. Türkiye Hükümeti tarafından uluslararası kuruluş statüsünün verilmesiyle birlikte İstanbul, ADFIMI’nin merkezi haline geldi.
Kuruluşun ortaya çıkmasında, kalkınma finans kuruluşlarının sahip oldukları bilgi, deneyim ve kaynakları ortak bir platformda paylaşmaları ve böylece faaliyet gösterdikleri bölgelerde ekonomik kalkınmaya daha etkin katkı sağlamaları düşüncesi etkili oldu.
Amaç kalkınma finans kuruluşlarının kapasitesini artırmak
ADFIMI’nin temel amacı, üye ülkelerdeki kalkınma finans kuruluşlarının etkinliğini, kurumsal kapasitesini ve uzmanlığını geliştirmek olarak öne çıkıyor.
Bu doğrultuda kuruluş;
- araştırmalar gerçekleştiriyor,
- eğitim ve kapasite geliştirme programları düzenliyor,
- üye kuruluşlar arasında bilgi ve deneyim paylaşımını destekliyor,
- politika çalışmaları ve raporlar hazırlıyor,
- bölgesel işbirliğini teşvik ediyor,
- kalkınma finansmanı alanındaki yeni uygulamaların paylaşılmasına katkı sağlıyor.
ADFIMI, çalışmalarını yalnızca büyük finans merkezleriyle sınırlı tutmayarak Afrika’nın uzak bölgeleri ve Asya’nın az gelişmiş ülkelerinde konferans, çalıştay, seminer ve araştırma faaliyetleri gerçekleştirdiğini belirtiyor.
Kuruluşun verilerine göre ADFIMI’nin üyeliği 3 kıta ve 18 ülkeye yayılırken, toplam üye sayısı yaklaşık 50 seviyesinde bulunuyor. Kuruluş bugüne kadar yaklaşık 2.500 banka çalışanı ve üst düzey yöneticisine eğitim verdiğini bildiriyor.
Katılım finans kuruluşları da üyeler arasında
ADFIMI doğrudan bir katılım bankaları birliği niteliği taşımıyor. Üyeleri arasında kalkınma bankaları, kamu finans kuruluşları, ihracat finansmanı kuruluşları ve farklı finansal kurumlar bulunuyor.
Bununla birlikte İslam Kalkınma Bankası üyesi ülkeler temelinde faaliyet göstermesi, katılım finans ekosistemiyle önemli bir kesişim oluşturuyor.
Türkiye’den ADFIMI üyeleri arasında Ziraat Katılım, Emlak Katılım ve Golden Global Yatırım Bankası gibi katılım finans kuruluşlarının yanı sıra TSKB, Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası, Türk Eximbank, Halkbank, İller Bankası, KOSGEB ve Takasbank gibi kuruluşlar da yer alıyor.
Bu yapı, Türkiye’deki katılım finans kuruluşlarının uluslararası düzeyde yalnızca katılım bankalarıyla değil, kalkınma finansmanı ve ihracat finansmanı kuruluşlarıyla da aynı platformda işbirliği yapmasına imkan sağlıyor.
Yönetimde Türkiye ağırlığı
ADFIMI, coğrafi açıdan üye ülkelerin temsilini sağlamayı amaçlayan 9 kişilik bir Yönetim Kurulu tarafından yönetiliyor.
Yönetim Kurulu üyeleri Genel Kurul tarafından üç yıllığına seçiliyor ve kurul yılda en az iki kez toplanıyor.
Mevcut Yönetim Kurulu’nda ADFIMI Başkanlığı görevini Ziraat Katılım Genel Müdürü Metin Özdemir yürütüyor.
Kurulda Türkiye’den ayrıca Halkbank Genel Müdürü Recep Süleyman Özdil, Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası Genel Müdürü İbrahim Halil Öztop, Emlak Katılım Genel Müdürü Onur Gök ve İller Bankası Genel Müdürü Eyyüp Karahan bulunuyor.
Başkan yardımcılığı görevinde ise Malezya’daki Agrobank’ın Başkan/İcra Kurulu Başkanı Tengku Ahmad Badli Shah Bin Raja Hussin yer alıyor.
ADFIMI’nin Denetim Kurulu’nda da Türk Eximbank Genel Müdürü Ali Güney bulunuyor.
Kalkınma, yatırım ve finans arasında işbirliği alanı
ADFIMI’nin faaliyet alanı yalnızca finansal kuruluşların birbirleriyle bilgi paylaşımıyla sınırlı değil. Kuruluş, ekonomik kalkınma, insan kaynağı, yatırım, ticaret ve sürdürülebilir kalkınma başlıklarında kalkınma finans kuruluşlarının rolünü güçlendirmeyi hedefliyor.
ADFIMI’nin vizyonunda ekonomik kalkınma ve istikrarın yanı sıra etik değerler, iyi yönetişim, sürdürülebilirlik ve insan gelişimi öne çıkıyor.
Misyonunda ise finans ve ekonomik sektörlerin geliştirilmesi, ticaret ve yatırımın teşvik edilmesi ve kalkınma finans kuruluşlarının ekonomik kalkınmadaki rolünün güçlendirilmesi vurgulanıyor.
Bu yönüyle ADFIMI, İslam ülkelerindeki kalkınma finansmanı ekosisteminde bilgi, deneyim ve kurumsal kapasite paylaşımını sağlayan uluslararası platformlardan biri olarak konumlanıyor.
Türkiye için stratejik bir uluslararası platform
Merkezinin İstanbul’da bulunması ve yönetiminde çok sayıda Türk finans kuruluşunun üst düzey yöneticisinin görev alması, ADFIMI’yi Türkiye açısından da önemli bir uluslararası işbirliği platformu haline getiriyor.
Özellikle katılım finans, kalkınma finansmanı, ihracat finansmanı ve sürdürülebilir finans alanlarının giderek daha fazla kesiştiği bir dönemde ADFIMI, bu alanlarda faaliyet gösteren farklı ülkelerdeki kuruluşların deneyim paylaşımı yapabileceği bir yapı olarak öne çıkıyor.
